Ngày vía Thái Thượng Lão Quân Đạo Đức Thiên Tôn

Ngày vía Thái Thượng Lão Quân Đạo Đức Thiên Tôn vào ngày rằm tháng 2 âm lịch.Đại La Sư Bảo Thái Thanh Đạo Đức Thiên Tôn - Thái Thượng Lão Quân là tôn thần trọng yếu của Đạo giáo. Theo đó, Ngài là một trong Tam Thanh, ứng ngôi Sư Bảo, là vị Thầy Cả thường dõi bước quần sinh, uốn nắn tạo vật ngõ hầu dẫn lối chúng siêu xuất bờ mê, tiệm đăng bến Đạo. Lão Quân là Đạo, Linh Bảo là Đạo, Hư Hoàng là Đạo. Tam Thanh là biểu trưng trọn hảo của Đại Đạo, ứng với nguyên lý “Nhất khí hoá Tam Thanh”, “Tam Thanh nhất thể” vậy!

Tiên tượng Thái Thượng Lão Quân tại Tam Quan Quán của Đạo sĩ Nguyễn Tông Nhuệ ( Thạch Thất, Hà Nội) 

Đường Cao Tổ - Lý Uyên tôn Lão Tử là tổ tông của mình. Trong Đạo giáo, Lão Tử với Lão Quân có mối tương quan vô cùng đặc biệt - đích thị là một trong nhiều hoá thân của Sư Bảo tại trần hoàn. Đạo giáo từ đó cũng được vị thế ưu ái và sở hữu cơ hội phát triển thịnh vượng. Đại Đường niên hiệu Khai Nguyên năm thứ 3, Huyền Tông hoàng đế - Lý Long Cơ đích thân hạ chiếu, lấy ngày Vọng tháng Hai làm Huyền Nguyên Tiết, quy định là ngày lễ Tết, cả nước được phép nghỉ ngơi đón mừng. Từ đó, Thánh đản Lão Quân do đích thân Thiên Tử hành lễ khánh hạ, đạo viện cung quán khắp nơi cũng hưởng ứng đón mừng. Huyền Tông hoàng đế từng sáng tác “Huyền Nguyên Hoàng Đế Tán” để ca ngợi đức hiển chiêu chương của Lão Quân.

“Huyền Nguyên Hoàng Đế Tán” viết rằng:

“Viên hữu thượng đức, sinh nhi trường niên.

Bạch phát thùy tướng, tử khí phù thiên.

Hàm quang mặc mặc, vĩnh kiếp miên miên.

Vạn giáo chi tổ, hiệu viết Huyền Nguyên.

Đông huấn ni phụ, tây hóa kim tiên.

Bách vương thủ pháp, luy thánh du truyền.

Hàm Cốc quan hữu, kinh lưu ngũ thiên.

Đạo phi thường Đạo, huyền chi hựu huyền”.

Một số văn hiến viết: “Nhất khí hàm tam hỗn độn sơ, Thái Thanh lập giáo tự hư vô. Thùy tướng Chu lễ đông truyền Khổng, thùy nhập Hàm quan hóa hồ di. Bát thập nhất chương minh Đạo Đức, bách thiên vạn ức trấn huyền đô”. Ý nói Lão Quân do Đại Đạo nhất khí hiển hoá và giáo pháp Sư Bảo vốn hiện diện tự đời đời. Lão Quân ấy, Ngài hoá Lão Tử truyền Đạo cho nước Chu, dạy lẽ huyền vi cho Khổng Tử, lại qua cửa Hàm Cốc để lại 81 chương Đạo Đức Kinh hơn 5.000 chữ, thâm lý áo tàng, minh nhiên Huyền Tạo.

Thái Thượng Lão Quân tức “Thái Thanh Đạo Đức Thiên Tôn”. Trong chúc tụng, đạo chúng thường cử xưng hiệu “Khai Hoàng Mạt Kiếp Thiên Tôn”. Ngoài ra, Lão Quân còn được biết đến với các hiệu khác như “Đạo Đức Thiên Tôn”, “Giáng Sinh Thiên Tôn”, “Hỗn Nguyên Thượng Đế”, “Sư Bảo Thiên Tôn”. Toàn xưng của Lão Quân là “Nhất Khí Hóa Tam Thanh Thái Thanh Cư Đại Xích Thiên Tiên Đăng Thái Thanh Cảnh Huyền Khí Sở Thành Nhật Thần Bảo Quân Đạo Đức Thiên Tôn Hỗn Nguyên Thượng Đế”, giản xưng “Thái Thượng Lão Quân”.

“Thái Thượng Lão Quân” tuy gói gọn trong bốn chữ song ý nhị cao siêu, thâm lý áo tàng. “Thái” tức không gian tối đại cao thượng; “Thượng” tức tối thượng cao siêu; “Lão” tức thời gian miên trường xưa cỗ; “Quân” tức tôn hiệu cao quý. Có thể thấy, danh xưng “Thái Thượng Lão Quân” đã bao hàm các ý tứ chí đại, chí cao, chí cửu, chí quý. Lão Quân vô thủy vô chung, chẳng sinh chẳng diệt, có tự đời đời, là vạn đạo chi tiên, là nguyên khí chi tổ.

Lão Quân tại Thiên Cung là Đấng chủ tể vạn thiên, tại Thánh là quân chủ vạn thánh, tại Tiên là tổng lãnh vạn tiên, tại Chân là đầu thủ vạn chân, tại Tinh Tú là Thiên Hoàng Đại Đế, tại giáo pháp là Thái Thượng Lão Quân. Đạo kinh thuyết Lão Quân có 1.200 tôn hiệu, hoặc hiển hoá 180 danh xưng, hoặc hiệu “Vô vi phụ”, hoặc hiệu “Vạn vật mẫu”, Ngài ứng Đại Đạo mà xoay guồng sinh hoá, là căn nguyên tạo lập thiên địa vũ hoàn.

Thái Thượng Lão Quân là vị thần minh quan trọng trong tín lý Đạo giáo. Theo quan niệm Đạo giáo, Lão Quân tuỳ phương vị mà thiết lập giáo pháp, lịch qua các thời thế mà độ nhân vô số. Trong các hoá thân của Ngài, Lão Tử là đệ thập bát thế hóa thân, truyền lại thế gian “Đạo Đức Kinh”, củng cố hạt giống tư tưởng Đạo giáo hình thành. Theo đó, Lão Tử được tôn là Đạo Tổ của Đạo giáo.

Đời Đông Hán, Lão Quân giáng lâm đất Thục, truyền thụ Tổ Thiên sư Trương Đạo Lăng “Thái Bình Đỗng Cực Kinh”, “Chính Nhất Minh Uy Nhị Thập Tứ Phẩm Pháp Lục”, cùng Tam Ngũ Đô Công ngọc ấn, thư hùng trảm tà kiếm và các loại kinh thư, pháp khí, gia phong chức vị Thiên Sư, lại lệnh Trương Thiên Sư quảng hành đạo “Chính Nhất Minh Uy”, tảo trừ yêu ma, cứu hộ sinh dân.

Nay, kính mừng Thánh đản Sư Bảo, đạo chúng nên thường tẩy tâm trì tụng bảo cáo. Trước thảy, ta cùng tạ ơn Sư Bảo truyền dạy, để hôm nay có tông môn, giáo pháp, đạo sĩ ngỏ hầu quảng tuyên Đạo Phạm. Kế đến, ta nguyện nương ân điển Thiên Tôn từ mẫn, soi bước trên mọi hành trình chúng ta đi. Sau cùng, ta cùng xin Đại Đạo từ mẫn, thường uốn nắn để chúng đệ tử chẳng đoạ lạc tà kiến u mê.

Chí tâm quy mệnh lễ. Tùy phương thiết giáo, lịch kiếp độ nhân. Vi hoàng giả sư, đế giả sư, vương giả sư, giả danh dị hiệu. Lập thiên chi đạo, địa chi đạo, nhân chi đạo, ẩn thánh hiển phàm. Tổng thiên nhị bách chi quan quân. Bao vạn ức trọng chi phạn khí. Hóa hành kim cổ, trứ đạo đức phàm ngũ thiên ngôn. Chủ ác âm dương, mệnh lôi đình dụng cửu ngũ số. Đại bi đại nguyện, đại thánh đại từ, Thái Thượng Lão Quân, Đạo Đức Thiên Tôn.